Öz
Mal alım ihalelerinde fiyat dışı unsur, idarenin yalnızca en düşük fiyatı değil, alım konusu malın kalitesini, teknik değerini, işletme ve bakım maliyetini, verimliliğini, maliyet etkinliğini ve kullanım ömrü boyunca sağlayacağı ekonomik faydayı dikkate almasını sağlayan hukuki bir araçtır. Ancak bu araç, doğru kullanılmadığında rekabeti artırmak yerine daraltmakta; belirli marka, model, teknoloji, üretici veya mevcut tedarikçi lehine sonuç doğuran, puanlama sistemlerine dönüşebilmektedir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun saydamlık, rekabet, eşit muamele, güvenirlik ve ihtiyaçların uygun şartlarla karşılanması ilkeleri; fiyat dışı unsur belirlemesinin sınırlarını çizen temel normatif çerçeveyi oluşturur. Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ise bu çerçeveyi somutlaştırarak hangi unsurların fiyat dışı unsur yapılabileceğini, hangilerinin yapılamayacağını ve bu unsurların ihale dokümanında nasıl gösterileceğini düzenler. Bu makalede, mal alım ihalelerinde fiyat dışı unsurun hukuka uygun belirlenme yöntemi, rekabeti kısıtlayan hatalı uygulama tipleri, Kamu İhale Kurulu ve Danıştay kararları ışığında incelenmektedir.
1- Giriş
Mal alım ihalelerinde idarelerin temel amacı, ihtiyaç duyulan malı yalnızca en düşük bedelle değil, kamu yararına en uygun şekilde temin etmektir. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun, ekonomik açıdan en avantajlı teklifin sadece fiyat esasına göre ya da fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak belirlenmesine imkân tanır. (Bk: https://www.kilichukuk.org/Sozluk/fiyat-disi-unsur ) Ancak bu imkân, idareye sınırsız takdir yetkisi vermez. Fiyat dışı unsur, “pahalı ama tercih edilen ürünü seçme aracı” değil; objektif, ölçülebilir, ihale konusu malın niteliğiyle bağlantılı ve rekabeti bozmayacak şekilde kurgulanmış değerlendirme ölçütü olmak zorundadır. (Bk: Danıştay, 13. Dairesinin 16.12.2021 tarihli E: 2021/4685, K: 2021/5200 sayılı kararı)
Mal alımlarında fiyat dışı unsur uygulamasının en hassas yönü, teknik özellik ile rekabet arasındaki dengedir. İdare, ihtiyacını karşılayacak kaliteyi aramakta serbesttir; fakat bu serbesti, ihale dokümanına belirli bir marka, model, üretici, patent, teknoloji ailesi veya piyasadaki dar bir ürün grubunu avantajlı kılacak puanlama sistemine yol açacak şekilde genişletilemez. 4734 sayılı Kanun’un teknik şartnameye ilişkin hükümleri, teknik kriterlerin verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması gerektiğini, rekabeti engelleyici hususlar içermemesini ve fırsat eşitliğini sağlamasını öngörür. (Bk: Kamu İhale Kurulunun 16.12.2021 tarihli 2024/UM.I-649 sayılı kararı)
Bu sebeple fiyat dışı unsur, özellikle yüksek teknoloji tıbbi cihazlar, laboratuvar cihazları, araç, makine, bilişim ekipmanı, sarf malzemesi ve benzeri mal alımlarında ihale sonucunu doğrudan etkileyen çok önemli bir unsurdur. Puanlama tablosuna yazılan küçük bir teknik değer, örneğin dedektör boyutu, kristal ebadı, gantri açıklığı, motor gücü, yakıt tüketimi, enerji sınıfı veya garanti süresi, bazı durumlarda ihalenin kaderini belirleyebilir. Bu nedenle “fiyat dışı unsur nasıl belirlenmeli?” sorusu, yalnızca teknik şartname hazırlama sorunu değil; aynı zamanda kamu ihale ilkeleri, idari takdir yetki sınırı ve yargısal denetim sorunudur.
2- İhale Hukukunda Fiyat Dışı Unsur Ne Anlama Geliyor?
4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesi, bütün ihale sürecine hâkim olan temel ilkeleri belirler. Buna göre ihale yapan idarelerin; saydamlık, rekabet, eşit muamele, güvenirlik, gizlilik, kamuoyu denetimi, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlaması zorunludur. Aynı şekilde idarelerin fiyat dışı unsur belirlenirken de bu ilkelerin tamamına bağlı kalması gerekir. Dolayısıyla bir fiyat dışı unsur, teknik olarak idarenin ihtiyacına uygun görünse bile, rekabeti daraltıyor, eşit muameleyi bozuyor veya isteklilerin teklif hazırlamasını öngörülemez hâle getiriyorsa, hukuka aykırılık oluşturur.
Kanun’un 40’ıncı maddesi, ekonomik açıdan en avantajlı teklifin sadece fiyat esasına göre veya fiyatla birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak belirlenebileceğine hükmeder. Ancak fiyat dışı unsurların kullanılabilmesi için bunların parasal değerlerinin veya nispi ağırlıklarının ihale dokümanında belirtilmesi gerekir. Danıştay, bu hususu yalnızca şekli bir zorunluluk olarak değil, isteklilerin sağlıklı teklif verebilmesi ve ihale sonucunu öngörebilmesi için zorunlu bir belirlilik şartı olarak değerlendirmektedir. (Bk: Danıştay, 13. Dairesinin 16.12.2021 tarihli E: 2021/4685, K: 2021/5200 sayılı kararı)
Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin fiyat dışı unsura ilişkin düzenlemesi, mal alımları bakımından özel önem taşır. Yönetmelik, ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak belirlenmesi hâlinde; işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi unsurların kullanılabileceğini; bu unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları ile hesaplama yönteminin idari şartnamede gösterilmesi gerektiğini düzenler. Ayrıca ekonomik ve mali yeterlik kriterleri ile iş deneyiminin, mal alımlarında fiyat dışı unsur olarak öngörülemeyeceği açıkça kabul edilmektedir. (Bk: Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği, m. 60)
Yönetmelik hükmüne göre; mal alımında idare, örneğin cihazın enerji tüketimini, garanti süresini, servis süresini, teknik performansını, kullanım maliyetini veya kalite standardını puanlayabilir. Ancak isteklinin bilanço büyüklüğünü, cirosunu, banka referansını veya iş deneyim belgesini fiyat dışı unsur olarak kullanamaz. Çünkü bu tür unsurlar, teklif edilen malın ekonomik veya teknik üstünlüğünü değil, isteklinin yeterliğini gösterir. Yeterlik kriterinin fiyat dışı unsur hâline getirilmesi, özellikle küçük ve orta ölçekli işletmeler aleyhine rekabeti daraltır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin fiyat dışı unsura ilişkin yaklaşımı ve EKAP uygulama kılavuzları da aynı doğrultudadır. Elektronik ihale sisteminde fiyat dışı unsurların idari şartnameye, ihaleye katılım belgesine ve EKAP alanlarına doğru yansıtılması; isteklinin hangi belgeyi, hangi ölçüt için ve hangi aşamada sunacağını önceden bilmesi gerekir. Kamu İhale Kurumu’nun elektronik ihalelerde fiyat dışı unsurlara ilişkin kılavuzunda; fiyat dışı unsurun malın niteliğine göre belirlenebileceği, marka veya model esas alınarak rekabeti sınırlayıcı biçimde düzenlenemeyeceği, mal alımlarında ekonomik-mali yeterlik ve iş deneyiminin fiyat dışı unsur yapılamayacağı açıkça vurgulanmaktadır. (Bk: https://dosyalar.kik.gov.tr/yardim/KIK_ElektronikIhalelerdeFiyatDisiUnsurUygulamasi_
KullanimKilavuzu_Istekli.pdf )
3- Mal Alımlarında Fiyat Dışı Unsur Ne Şekilde Belirlenmeli?
Mal alımlarında ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesine ilişkin düzenlemeler, Mal Alım Tip İdari Şartnamesinde yapılır. İdare, ekonomik açıdan en avantajlı teklifin yalnızca fiyat esasına göre mi, yoksa fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak mı belirleneceğini, İdari Şartnameye açıkça yazar. Fiyat dışı unsur kullanılacaksa, idari şartnamede;
Tereddüde yer bırakmayacak biçimde düzenlenir.
Elektronik ihale uygulamasında yukarıdaki düzenlemeler daha da önem kazanmıştır. Keza 01.08.2025 tarihinde yürürlüğe giren Kamu Alımlarının Elektronik Ortamda Yapılmasına İlişkin Uygulama Yönetmeliği sonrasında, ihale komisyonu işlemleri, ihale işlem dosyası ve teklif değerlendirme süreçleri büyük ölçüde EKAP üzerinden yürütülmektedir. Kamu İhale Kurumu kılavuzlarında, fiyat dışı unsurlara ilişkin belgelerin ve beyanların elektronik ortamda yapılandırılması; fiziki belge sunumunun ise ancak sistemin veya işin niteliğinin gerektirdiği hâllerle sınırlı düşünülmesi gerektiği belirtilmektedir.
(Bk:https://www.kik.gov.tr/Duyuru/757/1_agustos_2025_tarihinde_yururluge_girecek_
mevzuat_degisiklikleri_gelistirmelerine_iliskin_kilavuzlar_yayimlanmistir.html )
Ancak mal alım ihaleleri kapsamında düzenlenen tip idari şartnamede yer alan fiyat dışı unsur, teknik şartnamede yapılacak düzenlemelerle işlevsizleştirilemez. Keza teknik şartnamede malın asgari teknik özellikleri yer alır; fiyat dışı unsur ise asgari yeterliğin ötesinde, daha iyi teknik veya ekonomik performans sağlayan özelliklerin nasıl puanlanacağını gösterir. Bu ayrım yapılmadığında, asgari şart gibi görünen fakat gerçekte belirli ürünleri yüksek puana taşıyan düzenlemeler, rekabeti örtülü biçimde kısıtlayabilir.
Yukarıdaki temel ilkeler ve düzenlemeler kapsamında mal alım ihalelerinde, fiyat dışı unsurların nasıl belirlenmesi gerektiği hususunun açıklanması gerekmektedir. Bu konu aşağıda maddeler halinde sıralanmıştır.
3.1- Fiyat dışı unsurlar, alım konusu malın niteliğiyle doğrudan bağlantılı olmalıdır
Fiyat dışı unsur, ihale konusu malın kullanım amacı, performansı, kalitesi, işletme maliyeti, bakım ihtiyacı, enerji tüketimi, servis kolaylığı, garanti süresi veya teknik verimliliğiyle bağlantılı olmalıdır. Örneğin bir tıbbi görüntüleme cihazında görüntü kalitesi, hasta güvenliği, radyasyon dozu, çekim hızı veya cihazın kullanım ömrüyle ilgili ölçütler; bir araç alımında yakıt tüketimi, emisyon sınıfı, bakım maliyeti ve garanti süresi; bir bilişim ekipmanı alımında işlemci performansı, enerji tüketimi, servis imkanları, fiyat dışı unsur olarak belirlenebilir.
Buna karşılık, isteklinin piyasadaki itibarı, idareyle geçmiş çalışma ilişkisi, önceki teslim performansı, yüksek cirosu, geniş bayi ağı, iş deneyim tutarı veya idarenin alışık olduğu marka ile uyumluluk gibi ölçütler, malın kendisine ilişkin objektif değerler olmadıkça fiyat dışı unsur yapılamaz. Özellikle “idarenin mevcut sistemiyle uyumluluk” gerekçesi, teknik zorunlulukla ispatlanmadıkça, mevcut tedarikçiyi koruyan bir rekabet engeline dönüşebilir.
3.2- Asgari teknik şart ile puanlanacak fiyat dışı unsur ayrılmalıdır
Hukuka uygun fiyat dışı unsur tasarımında önce asgari teknik şart belirlenir. Bu asgari şartı karşılamayan ürün zaten teklif edilebilir nitelikte değildir. Fiyat dışı unsur ise, asgari şartı karşılayan ürünler arasında ölçülebilir üstünlük sağlayan hususlara yönelmelidir. Örneğin idare, “en az 3 yıl garanti” şartını asgari teknik şart olarak koymuşsa, 4 yıl ve üzeri garanti süresini makul puan aralıklarıyla fiyat dışı unsur yapabilir. Ancak aynı 3 yıllık garanti şartını hem yeterlik hem de yüksek puan ölçütü gibi kurgulamak, değerlendirme sistemini belirsizleştirir.
3.3- Fiyat dışı unsurlar ölçülebilir, denetlenebilir ve belgelendirilebilir olmalıdı
Fiyat dışı unsur, “daha kaliteli”, “ileri teknoloji”, “yüksek performans”, “üstün nitelik”, “gelişmiş sistem” gibi soyut ifadelerle belirlenemez. Bu ifadeler ancak somut teknik karşılıkları varsa kullanılabilir. Örneğin “enerji tüketimi saatte en fazla … kWh olan ürüne 10 puan”, “garanti süresi 48 ay olan ürüne 5 puan, 60 ay ve üzeri olan ürüne 10 puan”, “uluslararası kabul görmüş test standardına göre ölçülen performans değeri X’in üzerinde olan ürüne 15 puan” gibi düzenlemeler daha denetlenebilir olacaktır.
Danıştay’ın açıklık veya belirlilik vurgusu burada önemlidir. Keza Danıştay, ihale dokümanındaki belirsizliklerin isteklilerin hak ve yükümlülüklerini öngörülemez hâle getirdiği durumlarda saydamlık, rekabet, eşit muamele, hukuki güvenlik ve öngörülebilirlik ilkelerinin zedeleneceğini kabul etmektedir. (Bk: Danıştay 13. Dairesi, E.2021/4685, K.2021/5200 sayılı kararı)
3.4- Nispi ağırlık ve formül açık olmalıdır
Fiyat dışı unsurun kaç puan olduğu, toplam puan içindeki ağırlığı ve teklif fiyatıyla nasıl birlikte değerlendirileceği idari şartnamede açıkça yer almalıdır. İdare, fiyat dışı unsur puanını çok yüksek belirleyerek fiyat rekabetini anlamsız hâle getirmemelidir. Örneğin 100 puanlık sistemde fiyatın 30, teknik puanın 70 olduğu bir mal alımı ihalesinde, teknik puanların objektif ve rekabete açık şekilde belirlenmemesi hâlinde ihale fiilen “en uygun fiyat” ihalesi olmaktan çıkar; belirli teknik profili taşıyan ürün lehine sonuç doğuran bir seçme mekanizmasına dönüşebilir.
Kurum kılavuzlarında elektronik ihalelerde farklı hesaplama yöntemleri öngörülebilmektedir. Örneğin sıralamaya esas teklifin, teklif tutarı ile fiyat dışı unsur puanının belirli formüllerle ilişkilendirilmesi veya toplam puanın teklif fiyatı puanı ile fiyat dışı unsur puanının toplamından oluşması mümkündür.
Hesaplamada Kullanılacak Formül;
herhangi birisi seçilebilir.
Ancak hangi yöntem seçilirse seçilsin, formülün idari şartnamede ve EKAP alanlarında önceden gösterilmesi zorunludur.
(Bk:https://www.kik.gov.tr/Duyuru/757/1_agustos_2025_tarihinde_yururluge_girecek_
mevzuat_degisiklikleri_gelistirmelerine_iliskin_kilavuzlar_yayimlanmistir.html )
3.5- Marka, model veya tek üretici lehine sonuç doğurmamalıdır
Fiyat dışı unsurun en problemli kullanımı, belirli markanın standart özelliklerini “üstün teknik özellik” gibi puanlamaya dönüştürmektir. Bu durumda teknik şartnamede marka adı geçmese bile puanlama sistemi belirli marka veya modeli avantajlı hâle getirir. Kamu İhale Kurulu kararına yansıyan olaya yönelik başvuruda, fiyat dışı unsur olarak belirlenen bazı teknik kriterlerin S… marka cihazların standart özelliklerine karşılık geldiği, diğer markaların ise eşdeğer veya üstün farklı teknik özelliklerine puan verilmediği ileri sürülmüştür. Kurul, akademik teknik görüş doğrultusunda, fiyat dışı unsur kriterlerinin belirli marka lehine avantaj doğurduğu ve rekabeti kısıtladığı sonucuna ulaşarak ihalenin iptaline karar vermiştir. (Bk: Kamu İhale Kurulunun 16.12.2021 tarihli 2024/UM.I-649 sayılı kararı)
Bu karardan da anlaşılacağı üzere; ihale dokümanına marka adı yazılmaması tek başına yeterli olmaz. Fiyat dışı unsur, teknik sonuçları itibarıyla da rekabeti daraltmamalıdır. Başka bir ifadeyle idare, “Siemens”, “GE”, “Philips”, “Canon” veya başka bir marka adını şartnameye yazmadığı hâlde puanlama tablosunu; yalnızca bir markanın doğal teknik mimarisine göre kurmuşsa, marka-model yasağını dolaylı olarak ihlal etmiş olur.
3.6- İdarenin takdir yetkisi gerekçelendirilmeli ve ihale işlem dosyasında gösterilmelidir
Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği, fiyat dışı unsurun belirlenmesine ilişkin gerekçeli açıklama belgesinin ihale işlem dosyasında bulunmasını öngörür. Bu belge, basit bir formaliteden fazla anlam içerir. Çünkü idare bu işlemle beraber, neden fiyat dışı unsur kullandığını, hangi unsurun kamu yararı sağlayacağını, puan ağırlıklarının neden böyle belirlendiğini ve rekabeti neden kısıtlamadığını açıklayabilecektir.
Puanlama işleminin, gerekçesiz şekilde ihale dokümanda belirlenmesi, idarenin idari ve yargısal denetiminde zor durumda kalmasına neden olabilir. Keza fiyat dışı unsur, fiyat rekabetine müdahale eden bir araçtır. İdare, daha yüksek fiyatlı bir teklifin ekonomik açıdan daha avantajlı sayılmasına yol açabilecekse, bunun kamu yararı ve teknik ihtiyaçla bağlantısını somutlaştırmalıdır.
4- Fiyat Dışı Unsurun Yanlış Belirlenmesi Rekabeti Nasıl Kısıtlar?
Mal alım ihaleleri kapsamında, ekonomik olarak en avantajlı teklifin fiyat dışı unsur kapsamında belirlendiği ihalelerde, yukarıda anlattığımız hususlara dikkat edilmediği, Kamu İhale Kurul ve emsal mahkeme kararlarından anlaşılmaktadır. Bu durum ise idarenin ihtiyacını daha düşük fiyatla karşılayacak olan isteklilerin değerlendirme dışı bırakılmasına neden olmaktadır. Bu kapsamda idarelerce yapılan hatalar, aşağıda maddeler halinde sıralanmıştır.
4.1- Görünürde teknik, gerçekte marka bazlı puanlama yapılması
Uygulamada rastlanan en yaygın rekabete aykırılık, belirli bir marka veya modelin teknik değerlerinin puan ölçütü hâline getirilmesidir. Bu durumda diğer istekliler ihaleye katılabilse bile yüksek puan alma imkânları fiilen ortadan kalkar. İhale rekabete açık görünür; fakat fiyat dışı unsur tablosu ihale sonucunu önceden belirler.
Benzer bir olay, PET-BT cihazı alımında yaşanmıştır. İhale konusu cihaz için belirlenen bazı teknik puan kriterleri, belirli marka cihazların standart özellikleriyle örtüşmüş; buna karşılık rakip markaların farklı teknik üstünlükleri puanlamaya yansıtılmamıştır. Kurul, bu yapının 4734 sayılı Kanun’un rekabet ve eşit muamele ilkeleriyle bağdaşmadığını değerlendirmiştir. (Bk: Kamu İhale Kurulunun 16.12.2021 tarihli 2024/UM.I-649 sayılı kararı)
4.2- Asgari şartı sağlayan ürünlerin fiilen yarış dışı bırakılması
Bazı fiyat dışı unsur düzenlemeleri, asgari teknik şartı sağlayan ürünleri hukuken değerlendirme dışı bırakmaz; fakat puan farkı o kadar yüksek kurulur ki bu ürünlerin fiyat avantajıyla yarışması fiilen imkânsızlaşır. Bu durumda teknik puan, “kalite farkını” değil, “piyasadaki belirli üst segment ürünü” korur. Özellikle yüksek bedelli tıbbi cihaz, araç, makine ve teknoloji alımlarında bu durum sıklıkla yaşanır.
4.3- İdari şartnamede yer almayan ölçütün sonradan uygulanması
Fiyat dışı unsurun ihale dokümanında açıkça düzenlenmemesi, isteklilerin hangi bilgi ve belgelerle kaç puan alacağını öngörememesine yol açar. Kamu İhale Kurulu ve emsal yargı kararları; ihale dokümanında yazılı olmayan bir fiyat dışı unsur koşulunun, değerlendirme aşamasında isteklinin aleyhine kullanılamayacağını göstermektedir.
4.4- Yeterlik kriterinin fiyat dışı unsur gibi kullanılması
Mal alımlarında iş deneyimi, ciro, bilanço veya finansal güç gibi unsurlar fiyat dışı unsur yapılamaz. Bu tür kriterler, teklif edilen malın kalitesini değil, isteklinin piyasadaki kapasitesini gösterir. İdare bunları fiyat dışı unsur yaparsa, güçlü sermaye yapısına sahip büyük şirketleri avantajlı hâle getirir; daha ekonomik ve teknik olarak yeterli ürünü sunan küçük veya orta ölçekli istekliler dezavantajlı konuma düşer. Böyle bir düzenleme, rekabetin niceliğini ve niteliğini azaltır.
4.5- Belge, katalog, numune ve demonstrasyon yükünün orantısız kurulması
Fiyat dışı unsurun belgelendirilmesi gerekir; fakat istenen belgeler makul, ulaşılabilir ve objektif olmalıdır. Sadece üretici tarafından özel olarak verilen, piyasada kolay temin edilemeyen, yabancı dilde ve kısa sürede sunulması güç belgelerin fiyat dışı unsur puanına bağlanması, özellikle yerli tedarikçileri veya alternatif distribütörleri dezavantajlı hâle getirebilir. Numune veya demonstrasyon isteniyorsa, bunun hangi ölçüt için, hangi yöntemle ve hangi tarihte değerlendirileceği açık olmalıdır.
4.6- Yaklaşık maliyet ve puan ağırlığı arasındaki dengenin bozulması
Fiyat dışı unsurun puan ağırlığı, alımın niteliğiyle orantılı olmalıdır. Örneğin düşük teknolojili ve piyasada standartlaşmış bir mal alımında teknik puanın aşırı yükseltilmesi, fiyat rekabetini gereksiz şekilde düşürür. Buna karşılık yüksek teknoloji ve kullanım ömrü maliyeti yüksek bir cihaz alımında işletme-bakım maliyetinin veya teknik verimliliğin daha yüksek ağırlıkla puanlanması makul olabilir. Burada gözetilmesi gereken ölçü, fiyat dışı unsurun gerçekten kamu yararı sağlayıp sağlamadığıdır.
5- Sonuç ve Değerlendirme
Mal alım ihalelerinde fiyat dışı unsur, doğru kullanıldığında kamu kaynaklarının verimli kullanılmasını sağlayan güçlü bir araçtır. Özellikle yüksek teknoloji ürünlerinde, enerji tüketimi, bakım maliyeti, garanti süresi, kullanım ömrü, teknik performans ve kalite gibi hususlar yalnızca teklif fiyatına bakılarak değerlendirilemez. Bu nedenle fiyat dışı unsur, kamu ihale hukukunda meşru ve gerekli bir değerlendirme yöntemidir.
Bununla birlikte fiyat dışı unsurun hukuka uygunluğu, yalnızca idarenin ihtiyacına dayanmasına bağlı değildir. Ölçütün objektif, ölçülebilir, rekabete açık, ihale dokümanında açıkça yazılı, formülü belirli, puan ağırlığı orantılı ve marka-model yönlendirmesinden uzak olması gerekir. Aksi hâlde fiyat dışı unsur, rekabeti artıran değil, rekabeti görünürde bırakarak sonucu dar bir tedarikçi grubu lehine şekillendiren bir duruma dönüşür.
Mal alım ihalelerine katılan firmalar öncelikle, ihale dokümanında, belirlenen fiyat dışı unsurları incelemeli, ihale dokümanında;
Öncelikle süresi içerisinde idareye, bilahare Kamu İhale Kurumuna başvuru yapmaları gerekmektedir. Keza fiyat dışı unsurun; belirli ürünün seçilmesi için değil, aynı sektörde yarışan ürünler arasında kamu yararına en uygun olan ekonomik ve teknik değeri objektif biçimde belirlemek amacıyla uygulandığı bilinmelidir.
Av. Işıl KILIÇ EROL
Kamu İhale Sözleşmeleri Uzmanı
Kaynaklar:
May